Cách chữa bệnh thoái hóa đốt sống ở người cao tuổi

Thoái hóa đốt sống (THCS) là một bệnh rất phổ quát, gặp cả ở nam và nữ giới, nhưng khác thường hay gặp ở những cá nhân nhiều tuổi. Là thương tổn mãn tính dạng thoái hóa của các thân đốt sống và đĩa đốt sống nằm giữa các đốt sống cùng các dây chằng cột sống. Nếu để lâu không được lưu tâm điều trị có thể để lại các biến chứng đáng tiếc như đau, yếu, tê bì tứ chi, teo cơ, đi lại hóc búa hoặc liệt các chi không cử động được.

benh-thoai-hoa-dot-song-co

     Đoạn cột sống hay bị thoái hóa nhất là vùng cột sống cổ và cột sống thắt lưng – là những vùng linh hoạt nhất của cột sống, nhưng hay phải chịu trọng tải và phải cử động nhiều nhất. Đĩa cột sống nằm giữa song đường đốt sống bị thương tổn trước tiên. Từ độ tuổi ngoài 30, đĩa xương sống bắt đầu bị thoái hóa, nhân nhày sẽ bị mất nước, vòng sợi xung quanh nhân nhày bị rách, đĩa đệm bị thoát vị, xẹp xuống, có thể thoát vị ra phía sau thân đốt sống, gây gây áp lực thần kinh, gây đau và ảnh hưởng nghiêm trọng đến đi lại cũng như sinh hoạt hàng ngày của người bệnh. Mâm đốt sống bị xơ, rìa mâm sống mọc ra các gai cột sống. Cơ cạnh cột sống cũng bị co cứng, dây chằng cạnh cột sống cũng bị co kéo quá nhiều, khiến cho cột sống bị biến dạng, thường bị vẹo về một phía.
Căn nguyên chính của thoái hóa xương đốt sống
nguyên cớ chính THCS được gây ra bởi tuổi tác; không những thế còn do chấn thương như sau ngã, tai nạn và do nghề phải dùng nhiều cột sống như mang vác, bưng bê, nhấc xách các đồ vật; do thiếu dinh dưỡng hoặc một số bệnh cột sống mắc phải như viêm đốt sống đĩa xương sống, đau thần kinh tọa, dị hình cột sống… Vả lại, những cá nhân bị thừa cân, đái tháo đường, suy giáp, cường cận giáp, gút cũng dễ mắc THCS sớm. Một số nguyên tố khiến quá trình thoái hóa khớp xảy ra nhanh hơn là di truyền (cha mẹ có người bị thoái hóa khớp); dinh dưỡng (ăn uống không chất dinh dưỡng để xây dựng khung xương khớp hoàn chỉnh); lao động khó nhọc từ bé, mang vác vật nặng, tập các loại thể thao nặng làm tăng trọng tải lên khớp và làm cho khớp bị thoái hóa sớm; thiếu vận động kéo dài như đứng quá lâu, ngồi quá nhiều hoặc luôn phải làm việc ở một phong thái gò bó cũng là yếu tố nguy cơ gây THCS.
     Đối với vôi hóa xương đốt sống thắt lưng, có 3 thể lâm sàng phụ thuộc vào chừng độ thương tổn của đĩa đốt sống:
Thể thứ nhất là đau lưng cấp tính. Đau xuất hiện sau một động tác mạnh, đột ngột và trái tác phong. Bệnh nhân có phong thái chống đau như lom khom, vẹo cột sống. Đau có thể khỏi dần sau 1 – 2 tuần.
Thể thứ hai là đau dây lưng mạn tính , thường đau râm ran vùng dây lưng, hay bị tái phát do đĩa đệm thoái hóa nhiều, sức đàn hồi của đĩa xương sống kém, giảm năng lực chịu lực, có phần nhô ra phía sau kích thích các nhánh thần kinh.
Thể thứ ba là đau nhói lưng kết hợp với đau thần kinh tọa một hay hai bên. Bệnh nhân đau cột sống dây lưng, lan xuống mông, mặt sau ngoài đùi, khoeo, ống quyển, có thể lan xuống tận gót chân hay các ngón chân. Nếu bị vôi hóa xương đốt sống cổ thì đau đốn ở vùng cổ gáy. Đau có thể lan lên phía sau đầu hay thậm chí đau phía hốc mắt (bệnh nhân có thể thấy nuốt khó, thường được hay chẩn đoán nhầm là loạn cảm họng). Khi có dấu hiệu chèn ép rễ tâm thần cánh tay thì thấy đau cột sống cổ lan xuống vai, tay. Nếu để lâu không được chú tâm chữa trị có thể để lại các biến chứng đáng tiếc như đau, yếu, tê buốt, teo cơ tay, do tổn thương các rễ tâm thần cổ chi phối cánh tay. Một số người bệnh có thể bị liệt khi bị chèn lấn tủy cổ. Cảm giác khó chịu khiến người bệnh mất ăn mất ngủ, gầy sút và có tâm lý ủ rũ, ảnh hưởng lớn đến cuộc sống và công việc.

 Cần làm gì khi bị THCS?
Khi đau thắt lưng cấp, bệnh nhân cần nằm nghỉ tại giường trong vài ngày, dùng các thuốc giảm đau như paracetamol, thuốc kháng viêm non – steroid như ibuprofen, celebrex, thuốc tăng cường sụn khớp như glucosamin sulfat… (Uống thuốc sau khi ăn và uống với nhiều nước để tránh tác dụng phụ trên đường tiêu hóa). Có thể xoa bóp, bấm huyệt dễ chịu vùng cột sống bị tổn thương kết hợp vật lý trị liệu như  đắp paraffin, hồng ngoại, túi chườm… Khi đi lại, cần sử dụng dụng cụ tương trợ như gậy, khung chống, đai lưng. Khi đau nhiều mà chưa có điều kiện đi khám thầy thuốc thì nên ngơi nghỉ tại giường, hạn chế cử động nặng, mát xa, sử dụng kem bôi thuốc kháng viêm non-steroid hoặc uống thuốc giảm đau như paracetamol. Khi cơn đau đã giảm, có thể tập thể dục nhẽ nhõm. Khi đi khám bác sĩ và đã có chỉ định chữa trị thì nên kiên trì và chịu khó uống thuốc. Bệnh nhân cần xác định đây là bệnh mạn tính và phải điều trị trong thời gian dài.
     Hạn chế các hệ quả của bệnh THCS
Cần phòng bệnh THCS ngay từ khi còn nhỏ. Ăn nhiều thực phẩm giàu các chất chống oxy hóa như vitamin C và E có nhiều trong các loại rau, quả. Người nhiều tuổi nên uống bổ sung vitamin D và canxi hằng ngày để cột sống chắc khỏe. Luôn giữ dáng vẻ đúng thậm chí khi nằm ngủ, ngồi, đứng. Tập thể dục liền tù tù giúp tăng cường sức mạnh cơ bắp, giúp cho sụn khớp mở mang. Để ngừa THCS thắt lưng, có thể tập một vài động tác các cơ vùng thắt lưng như tập nghiêng xương chậu, tập cơ bụng, tập khối cơ cạnh sống. Có thể đi bộ, tập thái cực quyền, khi ngủ không nên kê gối quá cao. Khi đã bị thoái hóa xương đốt sống thì tốt nhất là tuân các chế độ điều trị do bác sĩ chuyên khoa thăm khám và chỉ định.

Add a Comment